woensdag 27 februari 2019

De secretarisvogel

Een heel speciale roofvogel uit Afrika is de secretarisvogel. Hij heeft hele lange poten en een kuif met lange veren. Hij verkiest lopen boven vliegen en bij elke stap knikt hij met zijn hoofd. Hij valt slangen aan. De secretarisvogel spreidt zijn vleugels om zich tegen gifbeten te beschermen terwijl hij de slang met zijn poten dood trapt. Zijn Latijnse benaming betekent trouwens letterlijk 'boogschutter van slangen'.

Bron: http://scoutsevere.be/totems-leiding/

dinsdag 26 februari 2019

Discontinuïteiten in de aarde

Een grote week terug had ik het over de structuur van de aarde. Heb je dit blogpostje gemist? Kijk dan snel even hier: De structuur van de aarde.
Toen vertelde ik jullie er ook bij dat ik nog eens op de overgangen tussen de verschillende delen zou terugkomen. Zo wil ik het vandaag eerst even over Moho hebben. Ik had er nog nooit over gehoord. Jij wel?

Moho staat voor Mohorovicische discontinuïteit (ook wel Mohorovicic-discontinuïteit genoemd) en dit is de naam voor de overgang tussen de aardkorst en de aardmantel.  In 1909 werd deze discontinuïteit ontdekt door de Kroatische seismoloog Andrija Mohorovicic.

Tussen de twee andere lagen waaruit de aarde bestaat - de mantel en de kern - is er ook een discontinuïteit. Deze wordt de Gutenbergdiscontinuïteit of zelfs Wiechert-Gutenbergdiscontinuïteit genoemd, aangezien er twee Duitse seismologen aan de grondslag van deze benaming stonden, namelijk Beno Gutenberg en Emil Wiechert. 

Bron: http://archives-dc.library.caltech.edu/islandora/object/ct1%3A617

Bron: http://nuclearplanet.com/Earth%20Core%20Discovery.html


maandag 25 februari 2019

Het woord opponeerbaar

Ik ben al een hele tijd gek op mijn taal, het Nederlands. Of neem maar het Vlaams. Vroeger hield ik eigenlijk meer van wiskunde, maar hoe ouder ik werd hoe meer ik schreef. Over vanalles en nog wat. En sinds ik alleen ben, is dat niet veranderd. Je kunt zoveel kwijt in geschreven tekst. Het hoeft daarom zelfs nog niet gelezen te worden. Ik hield er van om in mijn opleiding als journaliste artikels voor de krant te schrijven, maar ik pen even graag een kindergedicht voor mijn leerlingen neer. En liefdesperikelen, tjah, daar heb ik ook al heel wat bladen mee vol geklad.

Hoe meer je schrijf, hoe meer woordenschat je trouwens gebruikt. Al vind ik lezen hiervoor ook wel een hele goeie inspiratiebron. Zo kwam ik een tijd geleden het woord opponeerbaar tegen. Ik had er echt nog nooit over gehoord.

De mogelijkheid bezittend in tegenovergestelde positie gebracht te worden.

Dit is een betekenis die ik op het net vond. Daarnaast vond ik ook nog het volgende: een opponeerbare duim. Dat wil zeggen dat je met de punt van je duim alle andere vingers van dezelfde hand kan aanraken.

Bron: http://www.terramaja.nl/index.php?page=_&logentryId=105

zondag 24 februari 2019

De Amerikaanse Revolutie

De Franse Revolutie passeerde ettelijke keren de geschiedenislessen in mijn middelbare schooltijd, maar over de Amerikaanse Revolutie weet ik betrekkelijk weinig. Daarom wil ik er hier vandaag wat meer over vertellen. Dan blijft het beter in mijn geheugen hangen of dat hoop ik toch tenminste ;).

In 1783 werd een nieuwe natie geboren: de Verenigde Staten van Amerika. De strijd voor onafhankelijkheid die hieraan voorafging, wordt de Amerikaanse Revolutie genoemd. Het begon in 1775 toen 13 Amerikaanse kolonies hun krachten bundelden in een oorlog tegen Groot-Brittannië, dat de kolonies bestuurde en hoge belastingen oplegde. De kolonisten, die in het Britse parlement niet werden vertegenwoordigd, verzetten zich tegen die belastingen. Zij vormden een Continentaal Congres om met Groot-Brittannië te onderhandelen. Toen dit niets opleverde, brak een oorlog uit. De strijd duurde maar liefst zes jaar, al verklaarden de Amerikanen zich al onafhankelijk in 1776. De Britten gaven zich over in 1781 en erkenden de onafhankelijkheid twee jaar later.

De kolonisten hadden hun eigen belastingen, maar toen Groot-Brittannië in 1765 een zegelbelasting hief op alle officiële documenten, brak er al protest uit. De kolonisten weigerden nog langer Britse producten te kopen. Groot-Brittannië schafte later de 'stamp tax' af, maar hief dan weer belastingen op glas en thee. In de haven van Boston gooiden opstandelingen de kostbare lading van theeschepen overboord. Dit gegeven ging de geschiedenisboeken als 'Boston Tea Party' in waarbij Amerikanen  als Mohawks verkleed waren.


In april 1775 begon de oorlog met schermutselingen bij Lexington en Concord. Amerikaanse patriotten dreven de Britten uit Lexington. Bij hun aftocht werden de Britten beschoten. Paul Revere reed op de nacht van 18 april 1775 door Massachusetts om te melden dat de Britten in aantocht waren. Hij hoorde bij de anti-Britse 'Sons of Liberty'.

Bron: https://nl.wikipedia.org/wiki/Paul_Revere

Als plantagebezitter uit Virginia woonde Thomas Jefferson het Continentaal Congres van 1775 bij. Hij stelde de 'Declaration of Independence' (onafhankelijkheidsverklaring) op, hervormde de wetgeving van de staat waar hij geboren werd en ondernam diplomatieke missies naar Europa. In 1801 werd hij trouwens de derde president van de VS.

Bron: https://nl.wikipedia.org/wiki/Thomas_Jefferson

George Washington was de opperbevelhebber van het koloniale leger. Hij was een charismatisch generaal, die het moreel van zijn troepen hoog wist te houden ondanks de vele nederlagen in het begin van de oorlog. Toen Frankrijk en Spanje de zijde van de kolonisten kozen, was de zege verzekerd. Na de oorlog werd hij ook verkozen als eerste president van Amerika.

Bron: https://www.britannica.com/biography/George-Washington


Op 4 juli 1776 ondertekenden de 13 kolonies de Onafhankelijkheidsverklaring. Het document verklaarde dat alle mensen gelijk zijn en het geloof in vrijheid en geluk dat erin werd uitgedrukt, zou later de Franse Revolutie inspireren.

De oorlog duurde in totaal zes jaar. Het leiderschap van Washington was vitaal voor de Amerikaanse overwinning. Hij leidde zijn troepen naar overwinningen in Brandywine (1777) en Yorktown (1781). De Britse troepen hadden een goede opleiding maar werden slecht geleid. Hun bevelen kwamen van ver. De Amerikanen waren minder goed opgeleid maar ze kenden eht terrein en hadden beklame lediers.

De gevechten duurden tot in 1781, toen de kolonisten erin slaagden om de Britten af te snijden van hun bevoorrading in Yorktown. Ze gaven zich over op 19 oktober. Twee jaar later was de onafhankelijkheid van de Verenigde Staten van Amerika een feit.

Na de Revolutie vormden de 13 Britse kolonies de eerste 13 Verenigde Staten van Amerika: New Hampshire, Massachusetts, New York, Pennsylvanië, Virginia, Noord-Carolina, Zuid-Carolina, Georgia, Rhode Island, Connecticut, New Jersey, Delaware en Maryland.

zaterdag 23 februari 2019

Eilanden in Midden-Amerika: de Bahama's

Het Gemenebest van de Bahama's of kortweg de Bahama's is een onafhankelijk, Engelstalig land in het Caraïbisch gebied. De hoofdstad is Nassau. De archipel telt 700 eilanden, maar slechts een beperkt aantal (tot 40) zijn er bewoond. Alle eilanden liggen in de Atlantische Oceaan, ten oosten van de Amerikaanse staat Florida, ten noorden van Cuba en Haïti. Het grootste is Andros.

Bron: https://nl.wikipedia.org/wiki/Midden-Amerika

Niemand minder dan ontdekkingsreiziger Christoffel Colombus landde in 1492 op één van de eilanden waarmee de ontdekking van Amerika een feit was. Mogelijk zou het om het eiland San Salvador gegaan hebben.

De vlag van de Bahama's ziet er zo uit (en als je vaak naar atletiek kijkt, dan komt die je wel bekend voor)...

Bron: http://flagpedia.net/nl/bahama-s



donderdag 21 februari 2019

Een diaspora

Er zijn zo van die woorden die ik wel ken, maar die ik eigenlijk niet ken. Waarmee ik wil zeggen dat ik de naam op zich wel al gehoord heb. Uitleggen is echter een brug te ver. En dan is het nodig om dat hier wel even te doen. Vandaag wil ik het over het woord diaspora hebben.

Dit betekent een grootschalige verspreiding van een volk over verschillende delen van de wereld. 

Een lange tijd werd er alleen maar over de joodse diaspora gesproken omdat hun rijk viel en de joden zich overal ter wereld verspreidden. Er zijn in de moderne tijd echter nog een aantal gebeurtenissen geweest waar je de term diaspora kan opplakken.

Bron: https://github.com/angristan/docker-diaspora

Wil je hier nog meer over lezen, klik dan op de onderstaande link.

woensdag 20 februari 2019

De Coloradowoestijn in Californië

In het begin van de maand schreef ik een artikel over het muziekfestival Coachella. Miste je deze aflevering, klik dan snel op deze link!

Toen ik las dat het festival plaatsvond in de Coloradowoestijn had ik alweer een onderwerp voor een volgend artikel klaar. Zo gaat dat hier op Gietjes Weetjes. Elke dag opnieuw bieden zich er kansen aan om een blogpost over te schrijven. Alleen vind ik niet altijd de tijd om alles neer te pennen. Gelukkig deed ik in de voorbije kerstvakantie een grote inspanning zodat ik wat voorraad aan artikels heb klaarstaan waardoor ik nu al 50 dagen aan een stuk aan het bloggen ben. Machtig vind ik dat :).

Maar laat ons bij het onderwerp van vandaag blijven: de Coloradowoestijn. Ik vat deze plaats samen in zeven interessante weetjes.

  • De woestijn bevindt zich in de staat Californië (Verenigde Staten van Amerika).

  • De woestijn is een onderdeel van de Sonorawoestijn.
  • Ze wordt begrensd door de Mexicaanse grens in het duiden, de Coloradorivier (zie foto) in het oosten, het plateau van de Mojavewoestijn in het noorden en de Laguna Mountains in het westen.
Bron: https://nl.wikipedia.org/wiki/Colorado_(rivier)
  • Het grootste gedeelte van dit gebied heeft een geringe hoogte waardoor de woestijn aanzienlijk warmer is dan de naburige hoge delen van de Mojavewoestijn.
Bron: https://nl.wikipedia.org/wiki/Mojavewoestijn
  • Het laagste punt van de woestijn ligt bij de Salton Sea (69 meter onder zeeniveau).
Bron: https://news3lv.com/news/local/disappearing-salton-sea-saving-the-recreational-paradise-or-is-it-too-late
  • De Coloradowoestijn heeft een unieke ecologie. De vegetatie bestaat uit creosootstruiken en ander struikgewas (waaronder cactussen). Op andere plekken komen zandduinen voor zoals de Algodones duinen.
Bron: https://nl.wikipedia.org/wiki/Creosootstruik

  • Delen van de woestijn worden voor de landbouw gebruikt. Ze worden geïrrigeerd met water uit de Colorado River. In 1905 ontstond in het midden van de woestijn 'per ongeluk' de Salton Sea door ondeskundige aanleg van irrigatiekanalen.